Ochrona danych osobowych

I. VADEMECUM OCHRONY DANYCH OSOBOWYCH

Postęp gospodarczy, rozwój nowych technologii – zwłaszcza informatycznych – spotęgowały zagrożenie tej sfery prywatności człowieka, jaką stanowią jego dane osobowe. Poszerzenie zakresu danych gromadzonych o obywatelach przez różne instytucje, publiczne i prywatne, spowodowało, iż sprawowanie przez jednostkę kontroli nad obiegiem i treścią dotyczących jej informacji stało się utrudnione. Dostrzeżono więc konieczność objęcia tej sfery prywatności ochroną państwa.

1. Podstawa prawna.

Zasady przetwarzania danych osobowych oraz prawa osób fizycznych, których dane osobowe są lub mogą być przetwarzane w zbiorach danych, określa ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (tekst jedn. Dz.U. z 2002 r. Nr 101, poz. 926, z późn. zm.) oraz wydane na jej podstawie akty wykonawcze – rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji.

Na system ochrony danych osobowych składają się też wszystkie inne przepisy szczególne, które regulują kwestie wykorzystywania danych osobowych. Podmioty publiczne, w myśl zasady praworządności, wyrażonej w art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, działają wyłącznie na podstawie i w granicach prawa. Oznacza to, że mogą one przetwarzać dane osobowe jedynie wtedy, gdy służy to wypełnieniu określonych prawem zadań, obowiązków i upoważnień.

2. Pojęcie danych osobowych.

Danymi osobowymi są wszelkie informacje dotyczące konkretnej osoby, za pomocą których, bez większego wysiłku, można tę osobę zidentyfikować, chociaż nie jest ona wyraźnie wskazana. Możliwą do zidentyfikowania jest taka osoba, której tożsamość można określić bezpośrednio lub pośrednio, w szczególności poprzez powołanie się na numer identyfikacyjny albo jeden lub kilka specyficznych czynników określających jej cechy fizyczne, fizjologiczne, umysłowe, ekonomiczne, kulturowe lub społeczne. Informacji nie uważa się za umożliwiającą określenie tożsamości osoby, jeżeli wymagałoby to nadmiernych kosztów, czasu lub działań. Do danych osobowych zalicza się więc nie tylko imię, nazwisko i adres osoby, ale również przypisane jej numery, dane o cechach fizjologicznych, umysłowych, ekonomicznych, kulturowych i społecznych. Niemniej jednak danymi osobowymi nie są informacje o osobach zmarłych.

3. Dane wrażliwe (sensytywne).

  • Szczególną kategorią danych osobowych są dane wrażliwe (sensytywne), których przetwarzanie jest poddane szczególnemu reżymowi. Ustawodawca zaliczył do danych wrażliwych informacje na temat:
  • pochodzenia rasowego lub etnicznego,
  • poglądów politycznych,
  • przekonań religijnych lub filozoficznych,
  • przynależności wyznaniowej, partyjnej lub związkowej,
  • stanu zdrowia, kodu genetycznego, nałogów lub życia seksualnego
  • skazań, orzeczeń o ukaraniu i mandatów karnych, a także innych orzeczeń wydanych w postępowaniu sądowym lub administracyjnym.

Istnieje generalny zakaz przetwarzania danych wrażliwych z wyjątkiem sytuacji, gdy zezwalają na to przepisy prawa.

4. Pojęcie i dopuszczalność przetwarzania danych.

Przetwarzanie oznacza jakiekolwiek operacje wykonywane na danych osobowych, takie jak zbieranie, utrwalanie, przechowywanie, opracowywanie, zmienianie, udostępnianie i usuwanie, a zwłaszcza te, które wykonuje się w systemach informatycznych.

Dane osobowe można przetwarzać w ściśle określonych przez prawo sytuacjach:

  • osoba, której dane dotyczą, wyrazi na to zgodę, chyba że chodzi o usunięcie tych danych,
  • jest to niezbędne dla zrealizowania uprawnienia lub spełnienia obowiązku wynikającego z przepisu prawa,
  • jest to konieczne do realizacji umowy, gdy osoba, której dane dotyczą, jest jej stroną lub gdy jest to niezbędne do podjęcia działań przed zawarciem umowy na żądanie osoby, której dane dotyczą,
  • jest niezbędne do wykonania określonych prawem zadań realizowanych dla dobra publicznego,
  • jest to niezbędne dla wypełnienia prawnie usprawiedliwionych celów realizowanych przez administratorów danych albo odbiorców danych, a przetwarzanie nie narusza praw i wolności osoby, której dane dotyczą.

5. Administrator danych osobowych.

Za zgodne z prawem przetwarzanie danych osobowych odpowiada administrator danych osobowych, który może wyznaczyć administratora bezpieczeństwa informacji nadzorującego przestrzeganie przepisów w zakresie ochrony danych osobowych.

Administratorem jest organ, jednostka organizacyjna, podmiot lub osoba decydująca o celach i środkach przetwarzania danych. Jest to podmiot praw i obowiązków, który sprawuje władztwo nad przetwarzaniem danych osobowych przez zaciąganie zobowiązań i rozporządzanie prawami.

6. Obowiązki administratora danych.

  • obowiązek informacyjny wypełniany przy zbieraniu danych osobowych,
  • szczególna staranność przy przetwarzaniu danych osobowych w celu ochrony interesów osób, których dane przetwarza,
  • udzielanie informacji o zakresie przetwarzanych danych osobowych,
  • obowiązek uzupełniania, uaktualnienia, sprostowania danych, czasowego lub stałego wstrzymania przetwarzania kwestionowanych danych lub ich usunięcia ze zbioru, gdy zażąda tego osoba, której dane są przetwarzane przez administratora,
  • obowiązek stosowania środków technicznych i organizacyjnych zapewniających ochronę przetwarzanych danych osobowych odpowiednią do zagrożeń oraz kategorii danych objętych ochroną,
  • kontroluje, jakie dane, kiedy i przez kogo zostały wprowadzone do zbioru i komu są przekazywane,
  • prowadzi ewidencje osób upoważnionych do przetwarzania danych osobowych,
  • zgłasza zbiór do rejestracji Generalnemu Inspektorowi Ochrony Danych Osobowych w przypadkach przewidzianych prawem.

7. Prawa osób, których dane dotyczą.

  • prawo do informacji i kontroli przetwarzanych danych przysługujące osobie, której dane dotyczą;
  • prawo do poprawiania danych, żądania wstrzymania ich przetwarzania lub ich usunięcia;
  • prawo do wniesienia sprzeciwu;
  • żądanie zaprzestania przetwarzania danych ze względu na szczególną sytuację osoby.

8. GIODO

Nad przestrzeganiem prawa obywateli do ochrony ich danych osobowych czuwa niezależny organ – Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych, który:

  • kontroluje, czy dane wykorzystywane są zgodnie z przepisami o ochronie danych osobowych,
  • rozpatruje skargi i wydaje decyzje w sprawach dotyczących ochrony danych osobowych,
  • prowadzi ogólnokrajowy, jawny rejestr zbiorów danych osobowych,
  • opiniuje projekty ustaw i rozporządzeń dotyczących ochrony danych,
  • inicjuje i podejmuje przedsięwzięcia w zakresie doskonalenia ochrony danych osobowych,
  • uczestniczy w pracach międzynarodowych organizacji i instytucji zajmujących się ochroną danych osobowych.

 

II. PACJENT A OCHRONA DANYCH OSOBOWYCH

Informacje o stanie zdrowia należą do szczególnej kategorii danych osobowych tzw. danych wrażliwych (sensytywnych), które podlegają specjalnej ochronie. Ich przetwarzanie jest zasadniczo zabronione, poza wypadkami wskazanymi enumeratywnie w przepisach prawa.

Przetwarzaniae danych o stanie zdrowia jest dopuszczalne gdy:

  • osoba, której dane dotyczą, wyrazi na to zgodę na piśmie, chyba że chodzi o usunięcie dotyczących jej danych;
  • przepis szczególny innej ustawy zezwala na przetwarzanie takich danych bez zgody osoby, której dotyczą i stwarza pełne gwarancje ich ochrony;
  • przetwarzanie takich danych jest niezbędne do ochrony żywotnych interesów osoby, której dane dotyczą, lub innej osoby, gdy osoba, której dane dotyczą, nie jest fizycznie lub prawnie zdolna do wyrażenia zgody do czasu ustanowienia opiekuna prawnego lub kuratora;
  • przetwarzanie dotyczy danych, które są niezbędne do dochodzenia praw przed sądem;
  • przetwarzanie jest prowadzone w celu ochrony stanu zdrowia, świadczenia usług medycznych lub leczenia pacjentów przez osoby trudniące się zawodowo leczeniem lub świadczeniem innych usług medycznych, zarządzania udzielaniem usług medycznych i są stworzone pełne gwarancje ochrony danych osobowych;
  • przetwarzanie dotyczy danych, które zostały podane do wiadomości publicznej przez osobę, której dane dotyczą.

W obowiązującym aktualnie stanie prawnym zakazane jest przetwarzanie zarówno informacji odnoszących się bezpośrednio do stanu zdrowia człowieka, jak również informacji, z których przeciętny odbiorca może w prosty sposób wywieść takie dane.

Dokumentacja medyczna a dane sensytywne

Jedną z form przetwarzania danych osobowych jest prowadzenie dokumentacji medycznej. Zgodnie z treścią art. 18 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej placówki te są obowiązane prowadzić dokumentację medyczną osób korzystających ze świadczeń zdrowotnych na zasadach określonych w ustawie o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U. z 2009 r. Nr 52, poz. 417 z późn. zm.). Zakład opieki zdrowotnej zapewnia ochronę danych zawartych w tej dokumentacji.

Stosowanie do treści art. 25 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta dokumentacja medyczna powinna zawierać co najmniej następujące dane:

  • oznaczenie pacjenta, pozwalające na ustalenie jego tożsamości,
  • oznaczenie zakładu opieki zdrowotnej ze wskazaniem komórki organizacyjnej zakładu, w której udzielono świadczeń zdrowotnych,
  • opis stanu zdrowia pacjenta lub udzielonych mu świadczeń zdrowotnych,
  • datę sporządzenia.

Dokumentacja medyczna zawiera zatem dane osobowe pacjenta, w tym dane o jego stanie zdrowia, które podlegają szczególnej ochronie prawnej. Przetwarzanie tych danych, w tym także ich udostępnianie, może mieć miejsce albo tylko za zgodą osoby, której dotyczą albo w innych przypadkach enumeratywnie wymienionych w ustawie o ochronie danych osobowych (patrz: dopuszczalność przetwarzania danych o stanie zdrowia).

Zgodnie ze wskazanymi przepisami przetwarzanie danych dotyczących stanu zdrowia jest dopuszczalne wtedy, gdy przepis szczególny innej ustawy na to zezwala i stwarza pełne gwarancje ich ochrony. W omawianym wypadku o udostępnianiu dokumentacji medycznej stanowi przepis art. 26 ustawy o prawach pacjenta (…), który wymienia przypadki zgodnego z prawem przekazania informacji objętych tą dokumentacją.

Zgodnie z brzmieniem wskazane regulacji zakład udostępnia dokumentację:

  • pacjentowi lub jego przedstawicielowi ustawowemu, bądź osobie upoważnionej przez pacjenta;
  • podmiotom udzielającym świadczeń zdrowotnych, jeżeli dokumentacja ta jest niezbędna do zapewnienia ciągłości świadczeń zdrowotnych;
  • organom władzy publicznej, Narodowemu Funduszowi Zdrowia, organom samorządu zawodów medycznych oraz konsultantom krajowym i wojewódzkim, w zakresie niezbędnym do wykonywania przez te podmioty ich zadań, w szczególności kontroli i nadzoru;
  • ministrowi właściwemu do spraw zdrowia, sądom, w tym sądom dyscyplinarnym, prokuraturom, lekarzom sądowym i rzecznikom odpowiedzialności zawodowej, w związku z prowadzonym postępowaniem;
  • uprawnionym na mocy odrębnych ustaw organom i instytucjom, jeżeli badanie zostało przeprowadzone na ich wniosek;
  • organom rentowym oraz zespołom do spraw orzekania o niepełnosprawności, w związku z prowadzonym przez nie postępowaniem;
  • podmiotom prowadzącym rejestry usług medycznych, w zakresie niezbędnym do prowadzenia rejestrów;
  • zakładom ubezpieczeń, za zgodą pacjenta;
  • lekarzowi, pielęgniarce lub położnej, w związku z prowadzeniem procedury oceniającej podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych na podstawie przepisów o akredytacji w ochronie zdrowia, w zakresie niezbędnym do jej przeprowadzenia;
  • szkole wyższej lub jednostce badawczo-rozwojowej do wykorzystania dla celów naukowych, bez ujawniania nazwiska i innych danych umożliwiających identyfikację osoby, której dokumentacja dotyczy.

Po śmierci pacjenta, prawo wglądu w dokumentację medyczną ma osoba upoważniona przez pacjenta za życia.

Sposoby udostępniania dokumentacji medycznej

Dokumentacja medyczna jest udostępniana:

  1. Do wglądu w siedzibie podmiotu udzielającego świadczeń zdrowotnych.
  2. Poprzez sporządzenie jej wyciągów, odpisów lub kopii.
  3. Poprzez wydanie oryginału za pokwitowaniem odbioru i z zastrzeżeniem zwrotu po wykorzystaniu, jeżeli uprawniony organ lub podmiot żąda udostępnienia oryginałów tej dokumentacji.

Za udostępnienie dokumentacji medycznej poprzez sporządzenie jej wyciągów, odpisów lub kopii podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych może pobierać opłatę.

Zgodnie z przepisami rangi ustawowej, w chwili obecnej, maksymalny koszt jednej strony kopii dokumentacji medycznej wynosi 0,65 złotego.

Warto wiedzieć

Szczegółowe przepisy określające rodzaje i zakres dokumentacji medycznej oraz sposób jej przetwarzania, uwzględniające konieczność zapewnienia realizacji prawa dostępu do dokumentacji medycznej, rzetelnego jej prowadzenia oraz ochrony danych i informacji dotyczących stanu zdrowia pacjenta, znajdują się w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2006 r. w sprawie rodzajów i zakresu dokumentacji medycznej w zakładach opieki zdrowotnej oraz sposobu jej przetwarzania.

Odpowiednie rozporządzenia w tej sprawie powinni także wydać: Minister właściwy do spraw wewnętrznych, Minister Sprawiedliwości oraz Minister Obrony Narodowej, każdy w zakresie swojego działania.

  • informacje na temat pacjenta mogą znajdować się w dokumentacji medycznej indywidualnej lub zbiorczej, odnoszącej się do ogółu pacjentów korzystających ze świadczeń zdrowotnych zakładu;
  • dokumentacja medyczna indywidualna to taka, która odnosi się do określonego pacjenta korzystającego z usług zakładu opieki zdrowotnej, dzieli się na wewnętrzną i zewnętrzną;
  • dokumentacja może być prowadzona w postaci pisemnej albo też elektronicznej;
  • dokumentację medyczną należy prowadzić czytelnie;
  • dokumentacja indywidualna wewnętrzna przechowywana jest w zakładzie, w którym została sporządzona, zaś zewnętrzna, w postaci zleceń lub skierowań, pozostaje z kolei w tym zakładzie, który realizował zlecone świadczenie zdrowotne;
  • kierownik zakładu jest odpowiedzialny za stworzenie odpowiednich warunków organizacyjnych i technicznych przechowywania dokumentacji, zapewniających jej poufność, zabezpieczających przed dostępem osób nieuprawnionych oraz umożliwiających jej wykorzystanie bez zbędnej zwłoki;
  • sposób i miejsce przechowywania dokumentacji bieżącej określają kierownicy poszczególnych komórek organizacyjnych w porozumieniu z kierownikiem zakładu;
  • dokumentację zakończoną przechowuje się w archiwum zakładu przez okres 20 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym dokonano ostatniego wpisu z wyjątkiem:
  1. Dokumentacji w przypadku zgonu pacjenta na skutek uszkodzenia ciała lub zatrucia (wtedy 30 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym zgon nastąpił).
  2. Zdjęć rentgenowskich przechowywanych poza dokumentacją (10 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym zrobiono zdjęcie).
  3. Skierowań na badania lub zleceń pacjenta (5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym zrealizowano świadczenie będące przedmiotem skierowania lub zlecenia).

 

  • dokumentacja indywidualna wewnętrzna przewidziana do zniszczenia może zostać wydana za pokwitowaniem na wniosek pacjenta lub jego przedstawiciela ustawowego, a w razie śmierci pacjenta na wniosek osoby przez niego upoważnionej do uzyskania dokumentacji w razie zgonu.
  • o wydaniu dokumentacji zakład jest zobowiązany powiadomić pacjenta lub inną osobę upoważnioną do złożenia wniosku;
  • w razie likwidacji zakładu dokumentacja archiwalna przekazywana jest do innego archiwum;
  • odmowa wydania dokumentacji wymaga zachowania formy pisemnej oraz podania przyczyny;
  • wydając oryginały należy pozostawić w zakładzie kopie lub pełny odpis wydanej dokumentacji, chyba że zwłoka w wydaniu dokumentacji mogłaby narazić pacjenta na szkodę.

III. ŚRODKI OCHRONY DANYCH OSOBOWYCH

 

I. KONTROLA INDYWIDUALNA

Każdej osobie przysługuje prawo do kontroli przetwarzania danych, które jej dotyczą, zawartych w zbiorach danych, a zwłaszcza prawo do:

  • uzyskania wyczerpującej informacji, czy taki zbiór istnieje, oraz do ustalenia administratora danych, adresu jego siedziby i pełnej nazwy, a w przypadku gdy administratorem danych jest osoba fizyczna - jej miejsca zamieszkania oraz imienia i nazwiska,
  • uzyskania informacji o celu, zakresie i sposobie przetwarzania danych zawartych w takim zbiorze,
  • uzyskania informacji, od kiedy przetwarza się w zbiorze dane jej dotyczące, oraz podania w powszechnie zrozumiałej formie treści tych danych,
  • uzyskania informacji o źródle, z którego pochodzą dane jej dotyczące, chyba że administrator danych jest zobowiązany do zachowania w tym zakresie tajemnicy państwowej, służbowej lub zawodowej,
  • uzyskania informacji o sposobie udostępniania danych, a w szczególności informacji o odbiorcach lub kategoriach odbiorców, którym dane te są udostępniane,
  • żądania uzupełnienia, uaktualnienia, sprostowania danych osobowych, czasowego lub stałego wstrzymania ich przetwarzania lub ich usunięcia, jeżeli są one niekompletne, nieaktualne, nieprawdziwe lub zostały zebrane z naruszeniem ustawy albo są już zbędne do realizacji celu, dla którego zostały zebrane,
  • wniesienia pisemnego, umotywowanego żądania zaprzestania przetwarzania jej danych ze względu na jej szczególną sytuację,
  • wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania jej danych, gdy administrator danych zamierza je przetwarzać w celach marketingowych lub wobec przekazywania jej danych osobowych innemu administratorowi danych.

Jeżeli dane są przetwarzane dla celów naukowych, dydaktycznych, historycznych, statystycznych lub archiwalnych, administrator danych może odstąpić od informowania osób o przetwarzaniu ich danych w przypadkach, gdy pociągałoby to za sobą nakłady niewspółmierne z zamierzonym celem.

Skarga do GIODO

W razie niedopełnienia przez administratora danych obowiązku uzupełnienia, uaktualnienia, sprostowania danych, czasowego lub stałego wstrzymania przetwarzania kwestionowanych danych lub ich usunięcia ze zbioru, osoba, której dane dotyczą, może się zwrócić do Generalnego Inspektora z wnioskiem o nakazanie dopełnienia tego obowiązku.

II. ODPOWIEDZIALNOŚĆ KARNA

Przetwarzanie danych przez nieuprawnionego

Kto przetwarza w zbiorze dane osobowe, choć ich przetwarzanie nie jest dopuszczalne albo do których przetwarzania nie jest uprawniony, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. Jeżeli czyn dotyczy danych ujawniających pochodzenie rasowe lub etniczne, poglądy polityczne, przekonania religijne lub filozoficzne, przynależność wyznaniową, partyjną lub związkową, danych o stanie zdrowia, kodzie genetycznym, nałogach lub życiu seksualnym, sprawca podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 3.

Nieprawidłowe przechowywanie danych

Kto administrując zbiorem danych przechowuje w zbiorze dane osobowe niezgodnie z celem utworzenia zbioru, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.

Udostępnianie danych osobom nieuprawnionym

Kto administrując zbiorem danych lub będąc obowiązany do ochrony danych osobowych udostępnia je lub umożliwia dostęp do nich osobom nieupoważnionym, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. Jeżeli sprawca działa nieumyślnie, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.

Naruszenie obowiązku zabezpieczenia danych

Kto administrując danymi narusza choćby nieumyślnie obowiązek zabezpieczenia ich przed zabraniem przez osobę nieuprawnioną, uszkodzeniem lub zniszczeniem, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.

Niezgłoszenie danych do rejestru

Kto będąc do tego obowiązany nie zgłasza do rejestracji zbioru danych, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.

Niedopełnienie obowiązku poinformowania

Kto administrując zbiorem danych nie dopełnia obowiązku poinformowania osoby, której dane dotyczą, o jej prawach lub przekazania tej osobie informacji umożliwiających korzystanie z praw przyznanych jej w niniejszej ustawie, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.

III. KONTROLA GIODO

W 2007 roku GIODO przeprowadził 40 kontroli. W wyniku przeprowadzonych kontroli stwierdzono uchybienia, które polegały przede wszystkim na przechowywaniu dokumentacji zawierającej dane osobowe bez odpowiednich zabezpieczeń (na odkrytych regałach oraz w szafach niewyposażonych w zamki, a także w pomieszczeniach, w których przyjmowane były osoby postronne).

IV. ODPOWIEDZIALNOŚĆ CYWILNA

Art. 23 kodeksu cywilnego zawiera katalog dóbr osobistych chronionych przez prawo cywilne. Zawarty w tym artykule katalog dóbr jest katalogiem otwartym, świadczy o tym zwrot „w szczególności”. W kodeksie cywilnym przyjęto konstrukcję pluralistyczną dóbr osobistych, co oznacza że przedmiotem ochrony są wszelkie, ale jednostkowo wskazane, dobra osobiste mające służyć człowiekowi.

Dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach.

Do kategorii dóbr osobistych należy zaliczyć także prawo każdego do ochrony dotyczących go danych osobowych, zwłaszcza sensytywnych .

 

 


 

Zadaj pytanie

Dowiedz się, jak eksperci Medicalex pomogą rozwiązać Twój problem. Gwarantujemy szybką odpowiedź.

więcej »

Aktualności

1 2 3 ... Naprzód

21 września 2017 r.

Rzecznik Praw Pacjenta wygrywa

Wygrana Pacjentów z Wojewódzkiego Szpitala dla Nerwowo i Psychicznie Chorych w Suchowoli

czytaj całość »

1 września 2017 r.

Zostań Partnerem Prawnym CNOiUM

Prywatna opinia medyczna jest często niezbędna dla określenia roszczeń osoby poszkodowanej.

czytaj całość »

28 czerwca 2017 r.

Poszkodowani chcą znać swoje prawa

Komu przysługuje odszkodowanie? Czy można odwołać się od decyzji ubezpieczyciela? Odpowiedzi na te i inne pytania poznali uczestnicy bezpłatnych porad prawnych w Szczecinku.

czytaj całość »
1 2 3 ... Naprzód